Phân loại vận đơn đường biển Original, Surrender/Telex và Seaway bill
Nội dung bài viết
PHÂN LOẠI VẬN ĐƠN ĐƯỜNG BIỂN ORIGINAL, SURRENDER/TELEX VÀ SEAWAY BILL
Mr Hà Lê nhận thấy có khá nhiều bạn chưa biết cách phân loại vận đơn đường biển Original, Surrender/Telex và Seaway Bill.
Bài viết này, chúng ta cùng tìm hiểu cách phân loại vận đơn đường biển Bill of Lading cụ thể nhất nhé.
Đây là kiến thức rất cơ bản và quan trọng để các bạn vào nghề Xuất nhập khẩu – Logistics.
Về cơ bản khi phân loại vận đơn đường biển B/L theo cách giải phóng hàng, sẽ có 3 loại:
- Original Bill of Lading: vận đơn gốc
- Surrender Bill of Lading: vận đơn xuất trình/vận đơn đã thu hồi
- Seaway Bill of Lading: Giấy gửi hàng đường biển
1. CHỨC NĂNG CỦA VẬN ĐƠN ĐƯỜNG BIỂN (B/L)
Trong hoat động xuất nhập khẩu, Bill of Lading (B/L) là chứng từ quan trọng bậc nhất có 3 chức năng:
- Chứng từ vận tải (hợp đồng vận tải)
- Biên lai nhận hàng hóa
- Chứng từ sở hữu (có thể chuyển nhượng): Document of Title
Tuy nhiên, không phải ai cũng hiểu rõ từng loại vận đơn → dẫn đến sai lầm cực nguy hiểm:
- Mất quyền kiểm soát hàng
- Không lấy được hàng
- Phát sinh phí DEM/DET, Storage hay một số phí khác
Về nội dung chi tiết của 1 vận đơn đường biển B/L, các bạn đọc bài viết:
2. VẬN ĐƠN GỐC ORIGINAL BILL OF LADING (B/L GỐC)
Về cơ bản, vận đơn gốc (BL gốc) là vận đơn được in ra bản giấy:
- Là vận đơn truyền thống do hãng tàu (Lines/Carrier) hoặc công ty vận tải (Logistics/Forwarder) phát hành
- Có 3 bản gốc (Original) theo quy định của UCP
Vận đơn B/L gốc có đặc điểm:
- Consignee phải xuất trình B/L gốc tại nước nhập khẩu cho đại lý hãng tàu/đại lý forwarder mới lấy được hàng
- Có thể ký hậu chuyển nhượng qua nhiều lần từ Consignee này sang consignee khác
Khi dùng vận đơn gốc Original B/L cũng sẽ có 1 số ưu điểm và nhược điểm như sau:
✅ Ưu điểm:
- Kiểm soát hàng hóa mức cao nhất. Bên Mua trả tiền thì bên Bán mới gửi Bill gốc. Cơ bản Shipper vẫn Hold được hàng tới khi nào muốn
- Phù hợp thanh toán L/C hoặc 1 số giao dịch có mức độ rủi ro cao
❌ Nhược điểm:
- Thời gian giao dịch sẽ chậm do phải gửi chứng từ giấy. Hàng tới nơi mà BL chưa gửi tới
- Rủi ro thất lạc khi chuyển phát nhanh vận đơn
- Mất thời gian đi nộp trực tiếp BL tại văn phòng đại lý vận tải/đại lý hãng tàu
Với nhiều công ty quan niệm, đây là loại B/L có giá trị pháp lý cao nhất và được ưu tiên sử dụng nhất.
3. VẬN ĐƠN SURRENDER (VẬN ĐƠN ĐÃ THU HỒI/VẬN ĐƠN XUẤT TRÌNH)
3.1. SURRENDER BILL OF LADING
Với B/L gốc Original bản giấy, Consignee muốn lấy được lệnh giao hàng thì phải nộp lại BL gốc tại cảng dỡ hàng cho đại lý vận tải/đại lý hãng tàu.
Việc này có thể mất thời gian, công sức của Consignee. Vậy có cách nào mà coi nhanh hơn không?
Chúng ta sẽ thấy 1 khái niệm: Surrender BL (Vận đơn đã thu hồi).
Về bản chất gốc rễ:
- Surrender được hiểu là trạng thái “ĐÃ THU HỒI” của B/L gốc tại cảng Xuất khẩu. Surrender = hành động nộp bill gốc tại cảng đóng hàng
Hiểu đơn giản, coi như Shipper đã nộp lại bộ BL gốc (03 bản Original). Hãng tàu/công ty Logistics đã thu hồi bộ BL gốc tại cảng Loading và Consignee không cần nộp BL gốc bản giấy tại cảng Discharge nữa.
- Trên bản B/L file mềm này được đóng dấu: “SURRENDERED” có nghĩa là đã thu hồi. Khi đó xác nhận BL gốc không còn giá trị lưu hành
3.2. TELEX RELEASE: ĐIỆN GIAO HÀNG NHANH
Khi sử dụng Bill Surrender, sẽ xuất hiện 1 khái niệm TELEX RELEASE.
Telex Release không phải là 1 loại BL mới, mà nó là hình thức giải phóng hàng bằng thông báo điện tử, xác nhận rằng B/L gốc đã được shipper nộp lại (Surrender) tại đầu POL cảng đi.
Khi đó, consignee không cần trình bản giấy mà vẫn nhận được hàng.
Telex Release có thể được yêu cầu ngay từ khi Shipper gửi Shipping Instruction (hướng dẫn gửi hàng cho hãng tàu/công ty vận tải), hoặc Shipper có thể nộp lại B/L gốc để đổi từ Original sang release điện tử.
CHÚ Ý: SURRENDER BILL & TELEX RELEASE LÀ 2 KHÁI NIỆM LUÔN ĐI CÙNG VỚI NHAU.
📌 Đặc điểm của Surrender BL/Telex Release:
- Không cần xuất trình bản bill gốc
- Nhận hàng nhanh
✅ Ưu điểm:
- Tiết kiệm thời gian
- Tránh thất lạc chứng từ
❌ Nhược điểm:
- Không thể hold hàng (giữ hàng) sau khi đã release
- Có phí Telex Release: giao động 35-45usd/BL
Quy trình thực tế:
Một số ví dụ:
3. SEAWAY BILL (EXPRESS RELEASE) – GIẤY GỬI HÀNG ĐƯỜNG BIỂN
📌 Bản chất:
- Là vận đơn không chuyển nhượng (Non-negotiable)
- Không phát hành bản gốc. Từ ban đầu đã không phát hành BL gốc giấy, mà yêu cầu lấy bản SWB điện tử
- Chỉ cần hàng tới nơi, sẽ được tự động giao (release) cho Consignee trên BL mà không cần xác nhận thêm
- Giao hàng theo tên consignee. Người nhận chỉ cần chứng minh đúng tên trên Seaway Bill
✅ Ưu điểm:
- Nhanh nhất, siêu tốc (express release = giải phóng hàng siêu tốc)
- Không tốn chi phí gửi chứng từ gốc do dùng bản điện tử/hệ thống
- Thường cũng được free phí release (có thể 1 số hãng tàu vẫn thu)
❌ Nhược điểm:
- Shipper không kiểm soát được hàng, Consignee sẽ tự động được nhả hàng khi chứng minh họ là người nhận
- Không dùng cho L/C
👉 Thường dùng khi:
- Công ty mẹ – con
- Đối tác lâu năm
- Thanh toán trước 100%
4. KINH NGHIỆM THỰC CHIẾN VỀ BILL OF LADING
4.1. Khi nào dùng Original B/L?
- Giao dịch mới
- Chưa tin tưởng
- Thanh toán L/C
- Muốn an toàn nhất
👉 Ưu tiên kiểm soát hàng
4.2 Khi nào dùng Telex Release / Surrender BL?
- Quan hệ ổn định
- Thanh toán đảm bảo
- Cần tốc độ nhanh
👉 Ưu tiên tốc độ
4.3 Khi nào dùng Seaway Bill?
- Nội bộ tập đoàn, quan hệ thân thiết
- Khách hàng cực kỳ tin tưởng
👉 Ưu tiên nhanh – gọn và đơn giản thủ tục
Trên đây chỉ là 1 số gợi ý tham khảo, không quy chụp.
Quý doanh nghiệp hoàn toàn dựa trên bản chất các loại BL và theo thực tế kinh doanh để lựa chọn phương án phù hợp nhất.
Hi vọng rằng Mr Hà Lê đã giúp các bạn hiểu bản chất về phân loại vận đơn đường biển B/L.
Hiểu rõ cách phân loại vận đơn đường biển bill gốc Original, Surrender/Telex Release và Seaway Bill sẽ khiến các bạn thật sự tự tin khi đi làm việc.
Mr Hà Lê hi vọng sẽ giúp các bạn tự tin phát triển công việc và sự nghiệp với lĩnh vực Xuất nhập khẩu & Logistics.
Mr Hà Lê cung cấp dịch vụ Logistics đường biển/bộ/không và khai báo hải quan.
Trân trọng,
Học Xuất nhập khẩu tại Hà Nội, HCM
Hoàn toàn tự tin với kiến thức, kỹ năng thực tế từ những khóa học Xuất nhập khẩu, khóa học Logistics của Trung tâm:
- Khóa học Xuất nhập khẩu – Logistics
- Khóa học Logistics
- Khóa học khai báo hải quan ECUS/VNACCS
- Khóa học Tiếng Anh Xuất nhập khẩu – Logistics
- Khóa học Sales Logistics
- Khóa học Sales Xuất khẩu
Trung tâm Xuất nhập khẩu – Logistics Hà Lê
Tầng 4 tòa nhà IRIS, số 30 Trần Hữu Dực, Cầu Diễn, Nam Từ Liêm, Hà Nội
Hotline: 098 577 4289 // mrhalexnk@gmail.com
DỊCH VỤ CỦA GOLDTRANS LOGISTICS
Chuyên tuyến Trung Quốc – Việt Nam (đường bộ, đường biển, đường sắt, đường không).
- Chuyên tuyến xuất khẩu Việt Nam – USA/EU/Châu Á…
Giá cước cạnh tranh, thời gian ổn định.
Tư vấn mã HS chính xác, hạn chế rủi ro kiểm hóa.
Đội ngũ hơn 12 năm kinh nghiệm. Goldtrans là đại lý Hải quan được cấp phép
- Trụ sở Hà Nội và 5 chi nhánh xử lý hàng hóa tại Hải Phòng, Đà Nẵng, Tp. HCM, Móng Cái, Lạng Sơn
Hỗ trợ tận nơi, miễn phí tư vấn trước khi nhập.
📞 Hotline: 0985 774 289 – Mr Hà Lê
🌐 goldtrans.com.vn | dichvuhaiquan.com.vn
⭐ GOLDTRANS LOGISTICS – YES, WE CAN MEET YOUR NEEDS
